మీరు మామూలుగా ఉన్నప్పటికీ తల తిరిగినట్టుగా ఉండటం, లేదంటే పరిసరాలు తిరుగుతున్నట్టుగా అనుభూతి చెందడాన్ని వర్టిగో అంటారు. వర్టిగో సాధారణంగా మన లోపలి చెవిలో ఏదైనా సమస్య ఉన్నప్పుడు తలెత్తుతుంది. అంతేకాకుండా, ఇన్ఫెక్షన్లు, మైగ్రేన్స్, మెదడులో ట్యూమర్ లేదంటే, స్ట్రోక్ వచ్చినప్పుడు కూడా తలెత్తుతుంది. సమస్య కారణాన్ని బట్టి వైద్యులు చికిత్స అందిస్తారు. ఈ మధ్యకాలంలో చాలామంది వర్టిగోతో బాధపడుతున్నారు. ఈనేపథ్యంలో అసలు వర్టిగో అంటే ఏంటి? ఎందుకు వస్తుంది? దీనికి గల కారణాలేంటి? ఈ సమస్యను ఎలా గుర్తించాలి? అందుబాటులో ఉన్న చికిత్స విధానాల గురించి నేటి ఊపిరిలో తెలుసుకుందాం.
నిజానికి వర్టిగో అనే రుగ్మత సర్వసాధారణం అనే చెప్పాలి. ఈ మధ్యకాలంలో చాలామంది ఈ సమస్యతో వైద్యుల దగ్గరికి వస్తున్నారు. వర్టిగో సమస్య తలెత్తినప్పుడు సాధారణంగా తల తిరిగినట్టుగా అనిపిస్తుంది, లేదంటే మన చుట్టూ ఉన్న పరిసరాలు తిరుగుతున్నట్టుగా అనిపిస్తుంది. అయితే, ఈ సమస్య దానంతట అదిగా వస్తుంది. లేదంటే ఇతర అనారోగ్య సమస్యల కారణాల వల్ల కూడా తలెత్తే అవకాశం ఉంటుంది. వర్టిగో ప్రధానంగా పెరిఫెరల్ వర్టిగో, సెంట్రల్ వర్టిగో అని రెండు రకాలు.
పెరిఫెరల్ వర్టిగో సమస్య చాలామందిలో సర్వసాధారణం. చెవిలో ఉండే ఇన్నర్ ఇయర్గాని లేదా వినికిడికి సంబంధించిన నరం ప్రభావితమైతే దానిని పెరిఫెరల్ వర్టిగో అంటారు. ప్రధానంగా 4 కారణాల వల్ల పెరిఫెరల్ వర్టిగో రావొచ్చు. అవి… బినైన్ పెరాగ్జిస్మల్ పొజిషనల్ వర్టిగో (బీపీపీవీ), రెండోది లాబ్రింథైటిస్, మూడోది వెస్టిబ్యులర్ న్యూరైటిస్, నాలుగోది మీనియర్స్ డిసీజ్.
బినైన్ పెరాగ్జిస్మల్ పొజిషనల్ వర్టిగో (బీపీపీవీ): బీపీపీవీ అనేది పెద్ద ప్రమాదకారేమీ కాదు. దీనివల్ల పక్కకు తిరిగి పడుకున్నప్పుడు కళ్లు తిరిగినట్లుగా ఉంటుంది. అంటే పడుకునే పొజిషన్ మారినప్పుడు ఈ సమస్య వచ్చే అవకాశం ఉంటుంది.
లాబ్రింథైటిస్: చెవి లోపల ఉండే ల్యాబ్రింథ్స్ దెబ్బతినడం వల్ల వర్టిగోతో పాటు వినికిడి సామర్థ్యం కూడా తగ్గుతుంది. ఇది ఏ వయసు వారికైనా రావచ్చు.
వెస్టిబ్యులర్ న్యూరైటిస్: చెవికి సంబంధించిన నరం దెబ్బతినడం వల్ల వెస్టిబ్యులర్ న్యూరైటిస్ వర్టిగో సమస్య వస్తుంది.
మీనియర్స్ డిసీజ్: ఇది కూడా లోపలి చెవి దీర్ఘకాలికంగా దెబ్బతినడం వల్ల వస్తుంది. దీనివల్ల తల తిరగడంతోపాటు వినికిడి శక్తి తగ్గుతుంది. అంతేకాకుండా చెవిలో గుయ్యిమంటూ శబ్దం వస్తుంది. దీని కారణంగా కొన్ని సార్లు వాంతులు కూడా అవుతుంటాయి.
మెదడు దెబ్బతినడం వల్ల సెంట్రల్ వర్టిగో సమస్య తలెత్తుతుంది. అంటే మెదడుకు ఏదైనా ఇన్ఫెక్షన్ సోకినప్పుడు గానీ లేదా రక్త ప్రసరణ వ్యవస్థ దెబ్బతినడం వల్ల, లేదంటే తలకు ఏదైనా దెబ్బ తగలడం వల్ల సెంట్రల్ వర్టిగో రావచ్చు. సాధారణంగా సెంట్రల్ వర్టిగో ఉన్నవారు నడవడానికి ఇబ్బంది పడుతుంటారు.
వర్టిగో లక్షణాలు ఎక్కువగా కనిపించినా, వర్టిగోతోపాటు ఛాతీలో నొప్పి గాని, గుండెలో దడ గాని, లేదా తలనొప్పి గాని, నడుస్తుంటే తూలడం, జ్వరంతోపాటు తల తిరుగుతున్నా, చూపులో తేడా వచ్చినా, ఒక చెయ్యి, కాలు బలహీనమైనా వెంటనే వైద్యులను సంప్రదించాలి. వర్టిగో అనేది అకస్మాత్తుగా రావచ్చు. దీనివల్ల ఆందోళన కలగవచ్చు. పైగా వర్టిగో ఎలాంటి ముందస్తు లక్షణాలు కనిపించకుండానే వస్తుంది. ఈ సమస్య భయం కలిగించినప్పటికీ చాలాసార్లు ఎంతో సులువుగా తగ్గిపోతుంది. కానీ ఇది ఎక్కువసేపు ఉంటే, అందుకు ఇతర అనారోగ్య సమస్యలు కారణమై ఉండవచ్చు. అంతేకాకుండా వర్టిగో కారణంగా రోజువారీ జీవితం కొంత ఇబ్బందికరంగా మారే అవకాశాలు ఉంటాయి.
– మహేశ్వర్రావు బండారి
– డాక్టర్ జి.వి.సుబ్బయ్య చౌదరి సీనియర్ కన్సల్టెంట్ న్యూరాలజిస్ట్ యశోద హాస్పిటల్, హైటెక్సిటీ