ప్రజాస్వామ్యంలో అన్ని పండుగల కన్నా ఓట్ల పండుగే అతిపెద్దది, ముఖ్యమైనది. భారతదేశం ఆ పండుగను విజయవంతంగా పూర్తిచేసుకున్నది. ఏడు విడతల సుదీర్ఘ పోలింగ్ ప్రక్రియ చెదురుమదురు ఘటనలు మినహా దిగ్విజయంగా జరిగింది. ఓ వైపు మతతత్వం, మరోవైపు కులతత్వం హోరాహోరీగా తలపడిన ఎన్నికలివి. ఎప్పుడూ అంతర్వాహినిలా ఉండే ఈ అంశాలు ఈసారి కొంత బాహాటంగానే బయటకు రావడం గమనార్హం. పాలక బీజేపీకి ముచ్చటగా మూడోసారి అధికారంలోకి రావాలని ఉబలాటం, కాంగ్రెస్కు ఎలాగైనా అధికారం చేజిక్కించుకోవాలనే ఆరాటం. వీటి మధ్యలో ప్రజల సమస్యలు గాలికి ఎగిరిపోయాయి. సామాన్య ఓటరును నిత్యం వేధించే అంశాలేవీ నామమాత్రంగానైనా ప్రస్తావనకు రాకపోవడం విచారించదగిన విషయమే. ఈ ఎన్నికలు ఏ రకంగా చూసినా దేశ భవితవ్యం దృష్ట్యా చాలా కీలకమైనవిగానే నిలిచిపోతాయి.
ఎన్నికల సంఘం చెప్పినట్టుగా అనేక మైలురాళ్లు దాటిన ఎన్నికలివి. 64.2 కోట్ల మంది ఓటర్లు తమ ఓటుహక్కు వినియోగించుకోవడం ఓ రికార్డు. వారిలో 31.2 కోట్ల మంది మహిళా ఓటర్లు ఉండటం మరో రికార్డు. మండే ఎండల్లో, కొన్నిచోట్ల 50 పైచిలుకు డిగ్రీల ఉష్ణోగ్రతలు నమోదైనప్పటికీ, ఈ స్థాయిలో పోలింగ్ జరగడం విశేషమే మరి. ప్రపంచంలో అతిపెద్ద ప్రజాస్వామ్యమనే బిరుదు సార్థకం కావడంలో ఇది ఎంతైనా తోడ్పడుతుంది. గత ఎన్నికలతో పోలిస్తే అతితక్కువ చోట్ల రీ పోలింగ్ జరగడం మన పోలింగ్ వ్యవస్థ పరిణతికి మరో నిదర్శనం. 2019లో 540 చోట్ల రీ పోలింగ్ జరిగితే ఈసారి ఆ సంఖ్య 35 మాత్రమే. అందులోనూ 25 రీ పోలింగ్లు రెండు రాష్ర్టాలకే పరిమితమయ్యాయి. జమ్మూకశ్మీర్లో గత నాలుగు దశాబ్దాల్లో ఎన్నడూ లేనంత స్థాయిలో పోలింగ్ జరగడం ఒక విశేషమైతే, హింసాకాండ తలెత్తకపోవడం శుభపరిణామం. ఎన్నికల సంఘం పారదర్శకతే ప్రశ్నార్థకమైన నేపథ్యంలో జరిగిన ఎన్నికల్లో ఇన్ని రికార్డులు నమోదు కావడం గొప్ప విషయమే.
ఇక ఎన్నికల ప్రచార సరళి గురించి చెప్పుకోవాల్సిన విషయాలు చాలానే ఉన్నాయి. ప్రధాని మోదీ ప్రచారం తీరుపై చాలా విమర్శలే వచ్చా యి. తన పదేండ్ల పాలనలో సాధించిన అంశాలపై కాకుండా విపక్షాలను విమర్శించడం మీదే ఆయ న దృష్టిపెట్టారు. మోదీ ప్రసంగాలపై కాంగ్రెస్ ఇచ్చిన ఫిర్యాదుపై ఆలస్యంగానైనా ఈసీ స్పందించాల్సి వచ్చింది. ఎప్పటిలాగే ప్రాంతీయ పార్టీల సందడి కొనసాగినప్పటికీ జాతీయంగా రెండు ప్రధాన పక్షాలు మిత్రపక్షాల అండదండలతో భీకరంగానే తలపడ్డాయి. ఎన్నికల భేరీ మోగకముందే బీజేపీ నేతృత్వంలోని పాలక ఎన్డీయే కూటమి అత్యుత్సాహంతో దూకుడు ప్రదర్శించింది.
కానీ, ఒక్కో విడత పోలింగ్ ముగిసిన కొద్దీ విజయం ఖాయమనే ధీమా తగ్గిపోయింది. అటు ఏ మాత్రం ఆశావహ పరిస్థితులు లేకుండా ఎన్నికల బరిలోకి దిగిన కాంగ్రెస్ నేతృత్వంలోని ఇండియా కూటమి పరిస్థితి మెరుగుపడినట్టు చెప్పుకొంటు న్నా కచ్చితంగా అధికారం సాధించే స్థితికి చేరుకున్నట్టు పూర్తి నమ్మకమైతే కలగలేదు. ఆవేశకావేశాల ఎన్నికల హంగామా ముగిసిన తర్వాత ఎగ్జిట్ పోల్స్ ఓ ఆటవిడుపులా మారి బోలెడు వినోదాన్ని పంచాయి. చిత్రవిచిత్రమైన మలుపులతో టీ-20 మ్యాచ్ తరహాలో ఉత్కంఠభరితంగా సాగిన ఎన్నికల అసలు చిట్టా నేడు బయటకు వస్తుంది. విజేతలెవరో విస్పష్టంగా తేలుతుందా? లేక టై అవుతుందా? అనే సస్పెన్స్కు ఈ రోజుతో తెర పడనున్నది. ఎవరు గెలిచినా, ఎవరు ఓడినా ప్రజాస్వామ్యం తప్పకుండా గెలుస్తుంది.